Artykuły

Powrót do listy

Kocham, wspieram, pielęgnuję – opieka nad osobą starszą  

Żyjemy coraz dłużej, a demografowie od lat mówią o starzeniu się społeczeństwa i prognozują, że w kolejnych latach osób starszych będzie przybywać. Efektem tego jest zwiększenie zapotrzebowania na opiekę dla osób w podeszłym wieku.

 

Opieka nad starszą osobą to coś zupełnie innego niż pielęgnacja i zajmowanie się najmłodszymi – tutaj najważniejsza jest współpraca i wzajemna komunikacja, bo tylko pełna akceptacja, życzliwość i sympatia w stosunku do seniora umożliwią odpowiednie poznanie jego potrzeb i zapewnienie mu pomocy.

Opiekun, czyli kto?

Opiekunem dla seniora nie może być ktoś przypadkowy – konieczna jest tu bowiem duża doza cierpliwości, wyrozumiałości, odpowiedzialności i empatii. Praca z seniorem jest wymagająca, czasami również fizycznie, np. gdy nie porusza się on samodzielnie lub jest obłożnie chory. Opiekun osoby starszej powinien być odporny na stres, uważny, asertywny i nie tylko służyć wsparciem w codziennych czynnościach, ale także bezustannie aktywizować podopiecznego.

Obowiązki opiekuna

Podstawowym obowiązkiem opiekuna osoby starszej jest pomoc w codziennych czynnościach, takich jak mycie, ubieranie się, zakupy, sprzątanie i przygotowywanie posiłków. Jeśli senior jest osobą chorą, opiekun asystuje mu podczas wizyt lekarskich i rehabilitacji, jest też odpowiedzialny za podawanie leków, czasami nawet w formie zastrzyków. Nie wszystko jednak musi i powinien robić sam – czasem lepiej zwrócić się o pomoc do specjalisty, np. rehabilitanta, i powierzyć wybrane zadania osobie z odpowiednimi kwalifikacjami i umiejętnościami.

W wirze codziennych zadań i obowiązków opiekun nie może jednak zapominać o sobie, gdyż zmęczenie fizyczne i psychiczne wpływa niekorzystnie na pracę i relacje z podopiecznym. Czas rehabilitacji, popołudniowej drzemki, spotkań towarzyskich seniora, jego samodzielnych spacerów lub pracy w ogrodzie warto więc poświecić na własne przyjemności i odpoczynek.

Bezpieczeństwo i komfort

Jeśli decydujemy się zaopiekować osobą starszą, warto wprowadzić w jej otoczeniu zmiany, które znacznie ułatwią swobodne poruszanie się, zminimalizują ryzyko wypadków, pozwalając jej na zachowanie samodzielności. Priorytetem są tu bezpieczeństwo i troska o zdrowie, ale wszytko musi odbywać się z dużą delikatnością, w uszanowaniu dla przyzwyczajeń seniora.

Wyeliminujmy to, co może być przyczyną upadków i urazów, wynieśmy meble i sprzęty, które zawadzają, dostosujmy oświetlenie. W kuchni należy ułożyć wszystko tak, by osoba starsza z łatwością mogła sięgnąć po przydatne przedmioty, bez potrzeby wspinania się lub pochylania. W łazience warto zamontować poręcze i uchwyty, zadbać o zabezpieczenie podłogi przed poślizgnięciem oraz dostosować wysokość wanny lub zainstalować brodzik z prysznicem.

Aktywność to podstawa!

Na opiekunie spoczywa też obowiązek aktywizowania osoby starszej. Najważniejsze, by nie mylić opieki z wyręczaniem i pozwolić seniorowi na jak największą samodzielność i aktywność, również towarzyską. Uniwersytety Trzeciego Wieku, wolontariat dla seniorów czy terapia zajęciowa to doskonały sposób na pokonanie samotności, która może prowadzić nawet do depresji. Dobre samopoczucie i zdrowie psychiczne jest tak samo ważne jak zabiegi medyczne i pielęgnacja.

W grupie siła

Dobrym pomysłem na aktywizację seniorów jest terapia zajęciowa. To nie tylko sposób na zagospodarowanie wolnego czasu, ale także edukację i samorozwój, które powinny nam towarzyszyć przez całe życie. Nawet osoby nie w pełni sprawne mogą brać w niej udział, a odpowiednio dostosowana pozwala na wyrażenie siebie, zachowanie sprawności fizycznej i umysłowej, relaksuje i daje osobom starszym poczucie istnienia celu. Terapia zajęciowa może przybierać różne formy: ćwiczeń fizycznych, tańca, biblioterapii, zajęć teatralnych lub plastycznych, takich jak malowanie, rysowanie, rzeźbiarstwo, szydełkowanie czy decoupage


Godło RP